Ερώτηση Ελλας το μεγαλείο σου

Ελληνική παρουσία σε πανάρχαια πόλη της Κίνας Ο αμφορέας αυτός που βρέθηκε στην αρχαία πόλη Νίγια της Κίνας έκανε το 'γύρο του κόσμου'.

Αφού, λοιπόν, μιλάμε για δημοσιεύματα που κλείστηκαν στα δώματα του παρελθόντος, ας κάνουμε τον κόπο να ανοίξουμε τη λησμονημένη αυτή πόρτα για να δουν οι νεότεροι μερικά πράγματα...


Ένα δημοσίευμα Αυστραλιανής εφημερίδας τάραξε τα ιστορικά ύδατα, τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 1990. Το δημοσίευμα έλεγε για Ελληνικό πολιτισμό σε πόλη της Κίνας. Έτσι έχουμε το παράδοξο ότι αφού ο Μέγας Αλέξανδρος έφθασε μέχρι το Γάγγη ποταμό πως υπάρχουν ελληνικές πόλεις στην Κίνα;

Μήπως ο Αλέξανδρος έφθασε μέχρι το εσωτερικό της Κίνας; Ή τουλάχιστον, έφθασαν εκεί στρατεύματά του; Αναπάντητα ιστορικά ερωτήματα, αφού δεν υπάρχουν οι ανάλογες ιστορικές πηγές που να τεκμηριώνουν κάτι τέτοιο.

Κι όμως στην Κίνα βρέθηκε αρχαία Ελληνική πόλη. Αυτό μας λέει το δημοσίευμα της Μελβούρνης το 1993. Ή για να ακριβολογούμε: Σε πανάρχαια Κινεζική πόλη είχαν εγκατασταθεί στρατεύματα του Αλεξάνδρου, τα αντικείμενα των οποίων έμελλε να βρεθούν 2.300 χρόνια μετά.

Η ανακάλυψη δεν είναι νέα, δηλαδή δεν είναι ούτε του προαναφερόμενου χρόνου. Πηγαίνει αρκετά πίσω.

Ο Βρετανός εξερευνητής σερ Όρελ Στέιν, περιδιαβάζοντας την Κίνα το 1903 (106 χρόνια πριν) άκουσε από Κινέζους χωρικούς για την ύπαρξη μιας αρχαίας ελληνικής πόλης κάτω από μεγάλους αμμόλοφους. Πρόκειται για την πανάρχαια πόλη Νίγια που στις επόμενες δεκαετίες χάθηκαν τα ίχνη της. ( Όταν επιβλήθηκε στην Κίνα το κομμουνιστικό καθεστώς τα αρχαιολογικά ενδιαφέροντα αδράνησαν.).

Από τη δεκαετία, όμως, του 1980, αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον και έτσι μια ομάδα Κινέζων και Ιαπώνων ερευνητών άρχισε να ψάχνει για την χαμένη πόλη Νίγια κάπου 640 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της πόλης Kashgar.

Πράγματι έπειτα από κοπιαστικηδη έρευνα βρήκαν κάτω από τους αμμόλοφους τα ερείπια της αρχαίας πόλης.

Στη διαδικασία της ανασκαφής με μεγάλη έκπληξη εντόπισαν μέσα στα ερείπια ‘έπιπλα ελληνικού στυλ’(!!)

Βρήκαν δηλαδή, ανάγλυφες παραστάσεις με μαιάνδρους, αμφορείς ελληνικούς με αναπαραστάσεις από τα ομηρικά έπη.

Η χρονολόγησή τους ανάγεται στα χρόνια της Aλεξανδρινής εκστρατείας. Η ανακάλυψη είχε μεγάλο ενδιαφέρον.

Κανένα ιστορικό στοιχείο δεν υπήρχε που να αναφέρει έστω αόριστα την παρουσία των Ελλήνων στην κινεζική αυτή επαρχία.

Η είδηση των ευρημάτων της ανασκαφής μεταδόθηκε από το Kινεζικό πρακτορείο και δημοσιεύθηκε πρώτα στην Αυστραλία και από εκεί αναδημοσιεύθηκε στον Eλληνικό Τύπο. (Γιώργος Εχέδωρος )

Οδηγίες πυγμαχίας 20 αιώνων σε ένα κομμάτι παπύρου! «Στάσου δίπλα στον αντίπαλο και με το δεξί χέρι, κάνε κεφαλοκλείδωμα και χτύπα»! «Στάσου στην πλευρά του, κάνε επίθεση με το πόδι και χτύπα»! Πρόκειται βεβαίως για οδηγίες πάλης, μόνον που δεν είναι σημερινές αλλά προέρχονται από τον 1ο ή 2ο μ. Χ. αιώνα.

Γραμμένες στα ελληνικά σε ένα κομμάτι παπύρου που διασώθηκε μέσα στους αιώνες συνιστούν το αρχαιότερο γραπτό κείμενο κανόνων ενός παιχνιδιού, το οποίο παρ΄ ότι δεν αναφέρεται συγκεκριμένα ότι πρόκειται για την πάλη, δεν θα μπορούσε να είναι τίποτε άλλο. Το κείμενο έγινε γνωστό πρόσφατα, όταν αντίγραφό του παρουσιάστηκε στην Εθνική Αίθουσα Τιμών Πάλης στο Στίλγουοτερ της Οκλαχόμα στις ΗΠΑ, σε μια εκδήλωση του Πανεπιστημίου Κολούμπια.

Ο πάπυρος, που έχει μήκος περί τα 45,5 εκατοστά βρίσκεται στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια, το οποίο είναι διάσημο και για την ομάδα πάλης του (!) αλλά είχε ανακαλυφθεί πριν από 130 χρόνια στο Κάιρο από δύο φοιτητές του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Στην Αμερική έφθασε το 1907 μαζί με πολλούς άλλους παπύρους αλλά τελικά μόλις πρόσφατα μελετήθηκε από τον ιστορικό, ειδικευμένο και στην πυγμαχία Ντον Σεϋένγκα.

«Οι οδηγίες αυτές βοηθούν την πάλη ως άθλημα», δήλωσε μάλιστα ο ίδιος, που είναι άλλωστε πεπεισμένος ότι πρόκειται για το αρχαιότερο! Εξάλλου αρχαία κείμενα κανόνων για άλλα αθλήματα που να χρονολογούνται τόσο πρώιμα δεν έχουν σωθεί. Πόσο μάλλον που κατά τον επαγγελματία του αθλήματος Λι Ροϊ Σμιθ, οι κανόνες που καταγράφονται στον πάπυρο ισχύουν ως σήμερα. (Το Βήμα)

Πάπυρος με ποιήματα του Ησίοδου Αρχαίος πάπυρος που περιέχει το έργο του Ησιόδου «Έργα και Ημέραι» και βρέθηκε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, βρίσκεται σήμερα σε ιδιωτική συλλογή στην Ελβετία.

Ο πάπυρος αυτός χρονολογείται στον 3ο αιώνα π.Χ., αποτελείται από δύο τμήματα και είναι γραμμένος με ελληνικά μεγάλα γράμματα, όπως συνηθιζότανε στη γραφή των παπύρων...


Το κείμενο είναι γραμμένο σε μία στήλη που αποτελείται από 13 γραμμές.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, φαίνεται να είναι αντίγραφο του έργου του Ησιόδου που βρισκόταν στην Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας.

Πρόκειται για μοναδικό εύρημα και από τα ελάχιστα τόσης παλαιότητας με ποιήματα του Ησιόδου.

Σύμφωνα με την ανάλυση που έγινε στο κείμενο, στην γραμμή 363 του παρόντος χειρογράφου, υπάρχει μια παραλλαγή του κειμένου, η οποία δεν καταγράφεται
αλλού.

Ωστόσο, οι αναλυτές δεν μας έδωσαν την εικόνα αυτής της παραλλαγής.

Υπενθυμίζεται ότι ο Ησίοδος είναι ο δεύτερος ποιητής μετά τον Όμηρο και χαρακτηρίζεται από τους αρχαίους Έλληνες συγγραφείς ως ο ποιο δημοφιλής επικός ποιητής της Ελλάδας.

Στην Αίγυπτο, όπου έλαμψε ο ελληνικός πολιτισμός, έχουν βρεθεί και άλλοι πάπυροι οι οποίοι περιείχαν ποιήματα του Ησιόδου αλλά είναι νεωτέρας περιόδου (από το 2ο π.Χ. αιώνα μέχρι τον 1ο μ.Χ. αιώνα).

Αντίγραφο του θεάτρου της Επιδαύρου από ομογενείς στις ΗΠΑ

Ένα αντίγραφο του θεάτρου της Επιδαύρου θα κοσμεί εφεξής το Πανεπιστήμιο του Κονέκτικατ στην πόλη Storrs των Ηνωμένων Πολιτειών, χάρη στην άοκνες προσπάθειες δεκαετιών της ομογενειακής Οργάνωσης «Παιδεία». Την ιδέα συνέλαβε και υλοποίησε ο πρόεδρος της οργάνωσης, Ηλίας Τομάζος, με επίλεκτους συνεργάτες του.

Τα εγκαίνια του υπαίθριου θεάτρου, που κατασκευάστηκε σε συνεργασία με το Κέντρο Ελληνικών Σπουδών «Παιδεία» στο Πανεπιστήμιο του Κονέκτικατ, έγιναν το Σάββατο, 29 Σεπτεμβρίου.

«Το θέατρο είναι αυθεντικό, δηλαδή έχει τα κύρια χαρακτηριστικά ενός αρχαίου ελληνικού θεάτρου, με την ορχήστρα και με διώροφη σκηνή, όπως είχε διαμορφωθεί την Ελληνιστική περίοδο με κιονοστοιχία στον πρώτο όροφο, με δεύτερη κιονοστοιχία στο δεύτερο όροφο», επισημαίνει σε συνέντευξή του στον «Εθνικό Κήρυκα» της Νέας Υόρκης, ο Ηλίας Τομάζος. Και συνεχίζει:

«Είναι όπως ακριβώς αναφέρεται στα γραφόμενα του Ρωμαίου μηχανικού Βιτρούβιου από τον πρώτο αιώνα π.Χ., ο οποίος έγραψε εκτενέστατα για το Ελληνικό και το Ρωμαϊκό θέατρο».

Η ιδέα της κατασκευής του θεάτρου ξεκίνησε τον Φεβρουάριο 1986. Ανακινήσαμε το θέμα στο τέλος του 1990. Έπρεπε να πάρουμε άδειες, να κάνουμε κάποιες συμφωνίες με τους γείτονες, διότι φοβόταν ότι θα δημιουργείτο μεγάλη κυκλοφορία. Έτσι πέρασαν χρόνια για να πάρουμε την άδεια οικοδομής του θεάτρου», θυμάται ο Η. Τομάζος.

Η κατασκευή ξεκίνησε το 2006 με εθελοντική εργασία, όπως έπραξαν οι ομογενείς μας και σε άλλα έργα. Με ενθουσιασμό Ελληνο-αμερικανοί φοιτητές προσφέρθηκαν να καθαρίσουν το έδαφος, γεγονός το οποίο συζητήθηκε στο Πανεπιστήμιο στην πόλη. «Έτσι έγινε όλο το θέατρο, σιγά-σιγά, με προσωπική εργασία. Θα μείνετε έκπληκτοι αν δείτε πόσοι άνθρωποι, από όλο το Κονέκτικατ- μαρμαράδες ελαιοχρωματιστές, ξυλουργοί- εργάζονται εθελοντικά», λέει ο κ. Τομάζος.

Και ενώ οι προσφορές που πήρανε το 1999 για την κατασκευή του θεάτρου από διαφόρους εργολάβους κυμάνθηκαν από 9 μέχρι και 15 εκατομμύρια δολάρια, τελικά κόστισε κάτω από ένα εκατομμύριο. Ο κ. Τομάζος επισημαίνει ότι το κόστος κατασκευής μειώθηκε δραστικά λόγω της εθελοντικής εργασίας και της δωρεάς υλικών από ανθρώπους, ελληνικής και μη καταγωγής, που πιστεύουν στην Ελληνική Παιδεία και τα Ελληνικά Γράμματα. (ΑΠΕ-ΜΠΕ - ellinikoarxeio)

Οι Σπαρτιάτες είχαν όπλα από… ατσάλι !

Το έτος 1961 ο Αμερικανός πυρηνικός φυσικός και καθηγητής μεταλλουργίας δρ. Λάιλ Μπόρστ επισκέφθηκε την Σπάρτη επηρεασμένος από την ανδρεία των αρχαίων Σπαρτιατών αλλά και για να μελετήσει τα όπλα που χρησιμοποιούσε αυτός ο πολεμικός λαός της αρχαίας Ελλάδας. Ζήτησε λοιπόν από τους εκεί αρχαιολόγους να δει δείγματα οβολών από το Ηραίον (ναό-θησαυροφυλάκιο της αρχαίας Σπάρτης) του 670 π.Χ. και αφού τα ανέλυσε απεφάνθη πως οι Σπαρτιάτες δεν είχαν απλώς σίδερο αλλά ατσάλι!

Δηλαδή ένα κράμα σιδήρου και άνθρακα με περιεκτικότητα σε άνθρακα μεταξύ 0,2 και 0,8%. Κατά την δήλωση του στους New York Times, αυτό ισοδυναμούσε με την κατοχή ατομικής βόμβας για τα… μέτρα της εποχής.

Αυτό εξηγεί επιστημονικά, πέρα από την αποδεδειγμένη ανδρεία που υπέδειξαν ο Λεωνίδας και οι 300 Σπαρτιάτες του στη μάχη των Θερμοπυλών και πέρα από την επιλογή του τέλειου στρατηγικού σημείου της μάχης, το πώς 300 άνδρες αποδεκάτισαν έναν στρατό Περσών, Μήδων και Σακών που αριθμούσαν τις 50.000 πάνοπλων ανδρών, συμπεριλαμβανομένων και των πλέον επίλεκτων ταγμάτων των Περσών των αθανάτων, πριν πέσουν όλοι από τα βέλη των τοξοτών μετά απ΄ την προδοσία του Εφιάλτη.

Για άλλη μία φορά αποδεικνύεται (και μέσα από την επιστήμη) το πόσο προηγμένη τεχνολογία διέθεταν οι αρχαίοι Έλληνες. Φανταστείτε τώρα με πόση ευκολία μπορούσαν τα ατσάλινα ξίφη των Σπαρτιατών να διαπεράσουν τις χάλκινες και σιδερένιες πανοπλίες των Περσών και ακόμα πόσο φόβο θα προκάλεσε στους Πέρσες το γεγονός πως στα δικά τους ξίφη οι Σπαρτιατικές πανοπλίες έμεναν ανεπηρέαστες. (greeknation)

Ελληνικό νόμισμα κατέγραψε την έκλειψη του ∆ία από τη Σελήνη

Ένα σπάνιο αρχαίο ελληνικό νόµισµα αποκαλύπτει µια (σπανιότατη) έκλειψη που έγινε πριν από 2.132 χρόνια και ήταν ορατή στην τότε συριακή Αντιόχεια. Ήταν 17 Ιανουαρίου 121 π.Χ. Ακριβώς πριν από 2.132 χρόνια συµβαίνει ένα σπάνιο αστρονοµικό φαινόµενο:

Έκλειψη του Δία από τη Σελήνη. Λίγο αργότερα -περίπου το 120 π.Χ.- κυκλοφορεί ένα αργυρό τετράδραχµο που εµφανίζεται για µία φορά µόνο στην Ιστορία της αρχαίας Συρίας και εξαφανίζεται.

Στη µία πλευρά του νοµίσµατος απεικονίζεται ο Μακεδόνας βασιλιάς της περιοχής Αντίοχος Η’ Γρυπός (αυτός που έχει γαµψή µύτη), που ανήκε στη δυναστεία των Σελευκιδών, επιγόνων του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Στην άλλη πλευρά ο Δίας ηµίγυµνος κρατά σκήπτρο στο δεξί του χέρι και στο αριστερό ένα αστέρι (συνήθως κρατά µία νίκη), ενώ πάνω από το κεφάλι του εµφανίζεται η ηµισέληνος.

Ποια σχέση µπορεί να έχουν τα δύο γεγονότα; Την απάντηση δίνει ο καθηγητής στο Πανεπιστήµιο του Oυίνσδορ στον Καναδά Ρόµπερτ Γουάιρ.

«Έκανα ορισµένους υπολογισµούς για να διαπιστώσω τι µπορεί να ήταν ορατό στον ουρανό της Αντιόχειας, της πρωτεύουσας των Σελευκιδών (σ.σ.: και λίκνο του ελληνικού πολιτισµού στην περιοχή της Μέσης Ανατολής) εκείνη την εποχή και βρήκα κάποια πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία», εξηγεί ο επιστήµονας κλασικών σπουδών που ενδιαφέρεται για τα αστρονοµικά φαινόµενα και παρουσίασε τα αποτελέσµατα των ερευνών του στην ετήσια εκδήλωση του Αµερικανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου.

«Στις 17 Ιανουαρίου το 121 π.Χ. οι κάτοικοι της πόλης είδαν την έκλειψη, από τον δίσκο της Σελήνης, του Δία, ενός από τους πλέον λαµπρούς πλανήτες και ορατού δια γυµνού οφθαλµού από την αρχαιότητα. Την ίδια εποχή ο Δίας βρισκόταν στον αστερισµό του Καρκίνου, ο οποίος είναι πολύ σηµαντικός αστερισµός. Αυτό σήµαινε πως ένας σπουδαίος βασιλιάς θα αναλάµβανε την εξουσία ή θα γεννιόταν στη Συρία, καθώς οι αρχαίοι αστρολόγοι πίστευαν πως ο Καρκίνος κυβερνά το συγκεκριµένο κοµµάτι του κόσµου».

Την εποχή που ο Αντίοχος Η’ σκότωσε τη δεσποτική µητέρα του Κλεοπάτρα Θεά, η οποία στο µεταξύ είχε συμβάλει στον θάνατο του άλλου της γιου, Σελεύκου Ε’ Φιλοµήτορος, ο οποίος µε τη σειρά του είχε επιχειρήσει να αναλάβει µόνος του τη διακυβέρνηση του κράτους συνέβαιναν κι άλλα στον νυχτερινό ουρανό της αρχαίας Συρίας.

«Παρατήρησα ότι συνέβησαν κι άλλες εκλείψεις την ίδια εποχή», λέει ο καθηγητής - ερευνητής Ρόµπερτ Γουάιρ. «Μέσα στην ίδια χρονιά έγινε και δεύτερη έκλειψη του Δία ενώ µια εβδοµάδα µετά την πρώτη έγινε και έκλειψη της Αφροδίτης που επίσης θεωρείται πολύ καλός οιωνός. Ίσως ο Αντίοχος Η’ αισθάνθηκε πως οι θεοί είναι επιτέλους µε το µέρος του, καθώς η έκλειψη ειδικά του Δία θεωρείται πολύ θετικό σηµάδι για τους βασιλείς.

Το εντυπωσιακό είναι πως ουδείς ξαναχρησιµοποίησε τη συγκεκριµένη εικονογραφία. Το εν λόγω νόµισµα κυκλοφόρησε σε µία κοπή και δεν επανήλθε στην κυκλοφορία», καταλήγει. (philenews)

Ο εθνικός ήρωας που αρνήθηκε 2.000 γρόσια: "Το Έθνος είναι ακόμα φτωχότερο από μένα τον φτωχό"





www.defencenet.gr/defence/item/%CE%BF-%C...84%CF%89%CF%87%CF%8C

Περίφημοι ελληνικοί στρατοί!






perierga.gr/2012/11/%CF%80%CE%B5%CF%81%C...1%CF%84%CE%BF%CE%AF/

Είπε όχι στον τουρκικό πακτωλό χρημάτων (vid)




www.defencenet.gr/defence/item/%CE%B5%CE...E%AD%CF%81%CE%B1-vid

Πώς πληρώνονταν οι στρατιώτες του Μεγάλου Αλεξάνδρου !

Με τις περικοπές των μισθών στον στρατό σήμερα έχει πάντα μεγάλο ενδιαφέρον να βλέπει κανείς ότι ο στρατός του Μεγάλου Αλεξάνδρου 2.000 χρόνια πιο πριν φαίνεται να είχε περισσότερα προνόμια και καλύτερους μισθούς απ’ ό,τι οι σημερινές Ένοπλες Δυνάμεις.

Ο μαθητής του Αριστοτέλη επέδειξε εξαιρετική διαχειριστική ικανότητα, παρότι οι οικονομικοί προϋπολογισμοί των μαχών περιλάμβαναν σε γενικές γραμμές όσα εμπεριέχουν κι εκείνοι των κρατών (και συναρτούνταν άμεσα με αυτούς): μισθολόγια, υγεία και πρόνοια, κατασκευαστικά προγράμματα, προμήθειες, μεταφορές, μεταρρυθμίσεις φορολογικού συστήματος, έμμεσους φόρους και δωρεές, ακόμη και δημοσιονομικά σκάνδαλα.

Πώς πληρώνονταν οι στρατιώτες και οι εξοπλισμοί του Μεγάλου Αλεξάνδρου;

Πόσα βραχυπρόθεσμα δάνεια συνήψε για τις ανάγκες του πολέμου και γιατί απαγόρευσε στις γυναίκες της Εφέσου να φορούν κοσμήματα; Τι δώρο πρόσφερε στους καλεσμένους στον γάμο του και ποια ήταν η τύχη της τεράστιας αποθήκης αρωμάτων της Γάζας;

Απαντήσεις σε αυτά και πολλά ακόμη ερωτήματα θα δώσει ο Εφέτης Διοικητικής Δικαιοσύνης Δημήτριος Κωστόπουλος, στο πλαίσιο διάλεξης, με τίτλο "Τα οικονομικά του Μεγάλου Αλεξάνδρου", που διοργανώνει απόψε το Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο. Ο κ. Κωστόπουλος έδωσε στο Αθηναϊκό Πρακτορείο «πρόγευση» των κυριότερων σημείων της ομιλίας που μπορείτε να διαβάσετε παρακάτω.

Μπορεί ο Μέγας Αλέξανδρος να έγινε παγκοσμίως γνωστός με την ιδιότητα του ικανού στρατηλάτη, αλλά ήταν εξίσου δεινός οικονομολόγος, με ...μάστερ στα οικονομικά του πολέμου, τα οποία δεν προσφέρονταν για αδύναμους «λύτες».

Στρατιωτικό μισθολόγιο πολλών ταχυτήτων

Μέχρι το 331 π.Χ., οι κυριότερες δαπάνες του Αλέξανδρου αφορούσαν -μεταξύ άλλων- τα εξής: μισθοδοσία στρατού, συντήρηση εξοπλισμού-πολιορκητικών μηχανών, δημιουργία στόλου, επισιτισμό, μεταφορές και υγειονομική περίθαλψη. Η σημαντικότερη άμεση πολεμική δαπάνη ήταν η μισθοδοσία, το ύψος της οποίας οριζόταν με στρατιωτικό μισθολόγιο: ο στρατός αποτελείτο καταρχήν από Μακεδόνες, οι οποίοι υπηρετούσαν υπέρ πατρίδος, από συμμάχους των ελληνικών πόλεων (εταίρους) και επαγγελματίες μισθοφόρους.

Αν και οι πληροφορίες των ιστορικών πηγών δεν συμφωνούν στο ύψος του μισθού, οι κατά προσέγγιση υπολογισμοί καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι, στην αρχή της εκστρατείας, το ύψος του μισθού του απλού στρατιώτη ανερχόταν (μέσο όρο) σε 1-2 δραχμές ημερησίως.

«Οι δεκαδάρχες ή δεκανείς ελάμβαναν μηνιαίο μισθό 40 δραχμών. Ο μισθός του διμοιρίτη ήταν διπλάσιος και εκείνος των ιππέων διπλάσιος των πεζών. Κατά τον Διόδωρο οι ιππείς λάμβαναν 300 δραχμές μηνιαίως και οι Μακεδόνες φαλαγγίτες 100 δραχμές, ενώ για τους επαγγελματίες μισθοφόρους υπήρχαν και επιπλέον οικονομικά κίνητρα» σημειώνει ο κ. Κωστόπουλος.

Ετήσια δαπάνη μισθοδοσίας 4.000-7.000 τάλαντων

Τα συνολικά μεγέθη ήταν δυσθεώρητα: αρκεί ν' αναλογισθεί κάποιος ότι το 334 π.Χ. πέρασε το Ελλήσποντο στρατιωτική δύναμη άνω των 35.000 ανδρών, στην οποία πρέπει να προστεθούν 10.000 άνδρες του Παρμενίωνα (που προηγήθηκαν το 336 π.Χ) κι ο στρατός που διατήρησε ο Αλέξανδρος στη Μακεδονία (12.000). Η ετήσια μισθολογική δαπάνη υπολογίζεται ότι ανήλθε σε 4.000-5.000 τάλαντα στο πρώτο έτος της εκστρατείας.

Τα επόμενα έτη δε, αυξήθηκε περαιτέρω, σε περίπου 7000 τάλαντα -χωρίς να συνυπολογίζεται ο στόλος- επειδή ο Αλέξανδρος ενίσχυσε τον στρατό του με μισθοφόρους από τις ελληνικές πόλεις της Μικράς Ασίας, ενώ έπρεπε να εγκαθιστά φρουρές σε περιοχές που κατελάμβανε.

Μετά την κατάληψη Σούσων και Περσέπολης και την απόκτηση του Θησαυρού του Δαρείου, οι δαπάνες για μισθοδοσία του στρατού εκτινάχθηκαν: για την εκστρατεία στην Ινδική ο Αλέξανδρος οργάνωσε στρατό 140.000 ανδρών, ενώ κατασκεύασε στόλο τουλάχιστον 150 πλοίων, που έφεραν 3000-5000 άνδρες.

Μηχανικοί, γεφυροποιοί και κατασκευαστές κλινών

Πέραν της μισθοδοσίας, μεγάλες ήταν οι δαπάνες συντήρησης και ανανέωσης πολεμικού υλικού. Ο στρατός του Αλέξανδρου ήταν για την εποχή του μια τεχνολογικά προηγμένη πολεμική μηχανή. Τον στρατό ακολουθούσαν μηχανικοί, οι οποίοι κατασκεύαζαν και συντηρούσαν διάφορες πολεμικές μηχανές και το προσωπικό του πολιορκητικού όρχου, που χειρίζονταν τους «πετροβόλους», τους «ξυλοσυνθέτους πύργους» ή «προβόλους», τις γνωστές «ελεπόλεις», τους κριούς, τις χελώνες και τα κάτοπτρα. Επίσης, δίπλα στον στρατό πορεύονταν άλλοι τεχνικοί, όπως γεφυροποιοί και κατασκευαστές σκηνών και κλινών.

Μεγάλες δαπάνες απαιτούσε και ο εφοδιασμός, επισιτισμός και μεταφορά, όχι μόνον του στρατού αλλά και των γυναικόπαιδων των οικογενειών των στρατιωτών, προς εξυπηρέτηση των οποίων λειτουργούσε οργανωμένο σώμα μεταφορών και εφοδιασμού.

100 τάλαντα μόνο για φάρμακα, αλλά και πρόνοια για τα παιδιά των πεσόντων

Συστηματικά οργανωμένη -και για αυτό δαπανηρή- ήταν και η υγειονομική υπηρεσία του Αλέξανδρου, που περιλάμβανε γιατρούς, βοτανολόγους, φαρμακοποιούς και νοσοκόμους, οι οποίοι ακολουθούσαν την εκστρατεία. Ο Διόδωρος αναφέρει ότι για την εκστρατεία στην Ινδική ο Αλέξανδρος διέθεσε για φάρμακα 100 τάλαντα.

Επίσης, ο Αλέξανδρος δαπανούσε σημαντικά ποσά για αποζημιώσεις στους γονείς και τις οικογένειες των πεσόντων, στις οποίες χορηγούσε βασιλικά κτήματα και φορολογικές απαλλαγές, ενώ ο Ιουστίνος αναφέρει ότι στα ορφανά των πεσόντων συνέχιζε να χορηγεί το μισθό του πατέρα..

«Κατευναστές» ή «στρωματοφύλακες»

Ο πόλεμος δεν απαιτούσε, όμως, μόνο μισθούς, εξοπλισμό και ανεφοδιασμό, ούτε μόνο αποζημιώσεις. Απαιτούσε, κατά τον Αλέξανδρο, γιορτές και πανηγύρεις για την τόνωση του ηθικού του στρατού -και για αυτές, οι δαπάνες ήταν μεγάλες.

Επίσης, οι πολεμικοί προϋπολογισμοί κάλυπταν δαπάνες για μάγειρες, τραπεζοκόμους και σιτοποιούς, ακόμη και για άγνωστες σήμερα ιδιότητες, όπως οι …στρωματοφύλακες ή κατευναστές, οι οποίοι φύλαγαν τον Αλέξανδρο και τους στρατηγούς κατά τον ύπνο.

Εξακόσια τάλαντα ετησίως για βασιλικά γεύματα και χορηγίες για παλιννοστούντες

Δαπανηρότατα ήταν τα βασιλικά γεύματα, για τα οποία ο Πλούταρχος αναφέρει ότι ο Αλέξανδρος δαπανούσε 600 τάλαντα ετησίως. Επίσης, ιδιαίτερα γενναιόδωρος ήταν ο Αλέξανδρος στις αμοιβές όσων διακρίνονταν ιδιαιτέρως στις μάχες και τις πολιορκίες: κατά τον Διόδωρο, μετά τις νίκες της Ισσού και των Γαυγαμήλων έγιναν δωρεές 3.000 ταλάντων, ενώ για την άλωση των Εκβατάνων, εκτός από τα κοσμήματα διανεμήθηκαν 13.000 τάλαντα.

Μεγάλες ήταν ακόμη οι χορηγίες προς τους παλιννοστούντες. Κατά τον Αρριανό, στους Έλληνες συμμάχους που θέλησαν να παλιννοστήσουν επιχορηγήθηκαν με 2.000 τάλαντα για μισθούς/έξοδα επιστροφής, ενώ όσοι έστερξαν να παραμείνουν έλαβαν τρία τάλαντα έκαστος.

Εξίσου γενναιόδωρος ήταν ο Αλέξανδρος στους παλαίμαχους. Κατά τον Αρριανό, στους Μακεδόνες που λόγω γήρατος ή πάθησης γίνονταν ανίκανοι για πόλεμο, χορηγείτο εκτός από τους μισθούς και ένα τάλαντο, καθώς και τα έξοδα της παλιννόστησης.

Βραχυπρόθεσμα δάνεια για την κάλυψη των αναγκών του πολέμου

Από πού προέρχονταν όμως τα έσοδα για την κάλυψη όλων αυτών των αναγκών; Κατά την έναρξη της εκστρατείας, κυρίως από τον βασιλικό θησαυρό του Φιλίππου, ενώ σημαντική πηγή εσόδων ήταν τα μεταλλεία της Μακεδονίας, που παρείχαν χρυσό και άργυρο για την κοπή νομισμάτων. Επιπρόσθετα, τα τελωνεία παρείχαν έσοδα από τους δασμούς, στους οποίους προσθέτονταν οι φόροι από τις βασιλικές γαίες.

Σημαντικότερη, όμως, πηγή εσόδων ήταν ο δανεισμός. Κατά τον Πλούταρχο, στα πρώτα έτη της εκστρατείας ο Αλέξανδρος δανείσθηκε βραχυπρόθεσμα 1.460 τάλαντα.

Η δαπάνη των επαγγελματιών μισθοφόρων βάρυνε αποκλειστικά τον βασιλικό θησαυρό, ενώ η δαπάνη του στρατού των Μακεδόνων καλύπτονταν εν μέρει από χορηγίες των ευγενών, τις λεγόμενες λειτουργίες, και εν μέρει από το βασιλικό θησαυρό.

Σε ό,τι αφορά τις δαπάνες του στόλου, ο Αλέξανδρος τις αντιμετώπισε με το θεσμό της τριηραρχίας, κατά τον οποίο ορισμένες πόλεις αναλάμβαναν να συνεισφέρουν ένα αριθμό τριήρεων με τη δαπάνη για το πλήρωμα.

Γιατί οι μικρασιατικές πόλεις κηρύχθηκαν «ασύδοτες»

Σε ότι αφορά την φορολογία, ο Αλέξανδρος δεν επέβαλε φόρους σε βάρος των ελληνικών πόλεων της Μικράς Ασίας, τις οποίες κήρυξε «ασυδότους», επειδή η εκστρατεία του είχε ως σκοπό να τις απαλλάξει από τον φόρο υποτέλειας στον Δαρείο. (onalert)