banner psaremagr

«Βόμβα» 5 δις στα τραπεζικά χαρτοφυλάκια


Η σχεδόν μεταφυσική νεοελληνική πίστη στην αγορά ακινήτων, που συμπυκνώνεται στο δόγμα «κανένας δεν έχασε αγοράζοντας γη» κλονίζεται τώρα από τη διεθνή κρίση και την εγχώρια ύφεση και οι τραπεζίτες βλέπουν για πρώτη φορά τα «ασφαλή» στεγαστικά δάνεια να μετατρέπονται σε «βόμβα» αρκετών μεγατόνων στα χαρτοφυλάκιά τους.

Το τελευταίο τρίμηνο του 2009 και το πρώτο τρίμηνο του 2010 αναμένεται ότι τα χαρτοφυλάκια στεγαστικών δανείων των ελληνικών τραπεζών θα περάσουν ένα σκληρό «κρας τεστ», που θα συνεχισθεί καθ’ όλη τη διάρκεια του 2010, αν επιβεβαιωθεί η πρόβλεψη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για καθυστερημένη έξοδο της Ελλάδας από την ύφεση το 2011.

Ήδη από το πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους τα καμπανάκια κινδύνου για τα στεγαστικά δάνεια σήμαναν με μεγάλη ένταση στην Τράπεζα της Ελλάδος, καθώς για πρώτη φορά στην ιστορία τα θεωρούμενα ως «ασφαλή» χαρτοφυλάκια στεγαστικών δανείων των ελληνικών τραπεζών εμφάνισαν μεγαλύτερο ποσοστό μη εξυπηρετούμενων δανείων, σε σύγκριση με το συνολικό δείκτη που καλύπτει όλες τις χορηγήσεις:

- Τα στεγαστικά δάνεια σε καθυστέρηση έφθασαν στο τέλος Μαρτίου 2009 να αντιστοιχούν σε ποσοστό 6,3% του συνόλου των χορηγήσεων αυτής της κατηγορίας, ενώ συνολικά τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια αντιστοιχούσαν στο 6% των χορηγήσεων.

- Αυτό το ποσοστό μεταφράζεται σε ιδιαίτερα υψηλό απόλυτο ποσό χορηγήσεων που… «κοκκίνισαν»: με δεδομένο ότι το σύνολο των στεγαστικών δανείων στο τέλος του α’ τριμήνου υπερέβαινε τα 78 δις. ευρώ, το ύψος των μη εξυπηρετούμενων στεγαστικών δανείων πλησίαζε τα 5 δις. ευρώ.

Η επίσημη άποψη των τραπεζιτών αναφέρει ότι τα στεγαστικά δάνεια κρύβουν πολύ λιγότερους κινδύνους καταγραφής επισφαλειών, αφού καλύπτονται με σημαντικές εγγυήσεις, δηλαδή τις ίδιες τις κατοικίες που έχουν ενεχυριασθεί. Στις πρωτόγνωρες σημερινές συνθήκες κρίσης, όμως, αυτό δεν μπορεί να θεωρείται απόλυτα βέβαιο, καθώς η δυνατότητα των τραπεζών να «ξεφορτωθούν» σε καλή τιμή τα ακίνητα που θα επιχειρήσουν να ρευστοποιήσουν για να καλύψουν τα προβληματικά δάνεια βρίσκεται σε συνάρτηση με την εξέλιξη των τιμών των κατοικιών.

Ύστερα από πολλά χρόνια συνεχούς ανόδου, στην αγορά κατοικίας παρατηρείται «άπνοια» όσον αφορά τις συναλλαγές, ενώ οι παροιμιωδώς «άκαμπτες» τιμές τους έχουν αρχίσει να υποχωρούν. Στην… ουρά για να «ξεφορτωθούν» ένα απόθεμα περισσότερων από 120.000 κατοικιών περιμένουν οι κατασκευαστές, πριν ακόμη πάρουν θέση οι τραπεζίτες για να αρχίσουν να ρευστοποιούν ακίνητα των δικών τους χαρτοφυλακίων.

Ένα πρόσθετο πρόβλημα είναι ότι οι τραπεζίτες στις καλές εποχές της οικονομίας χορηγούσαν δάνεια που κάλυπταν άμεσα (ή έμμεσα, σε συνδυασμό με επισκευαστικά δάνεια) το 100% της (παραφουσκωμένης, στο παρελθόν) αξίας των κατοικιών που αγόραζαν οι πελάτες τους. Έτσι, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος, αν υποχρεωθούν να πουλήσουν ακίνητα σε «σκοτωμένες» τιμές, να υποστούν σοβαρές ζημιές. Επιπλέον, υπάρχει ο κίνδυνος να δημιουργήσουν ένα «ντόμινο» στην αγορά, καθώς το δικό τους ενδεχόμενο ξεπούλημα σε χαμηλές τιμές μπορεί να αποτελέσει την… καρφίτσα που θα σπάσει τη φούσκα στην αγορά κατοικιών, οδηγώντας σε βίαιη διόρθωση των τιμών.

Οι εξελίξεις αυτές προβληματίζουν έντονα την Τράπεζα της Ελλάδος, ιδιαίτερα μάλιστα καθώς η κρίση ασκεί ασφυκτική πίεση στα εισοδήματα των νοικοκυριών και αυξάνει την ανεργία, δημιουργώντας συνεχώς νέες καθυστερήσεις στις πληρωμές των στεγαστικών δανείων. Σύμφωνα με ορισμένα στοιχεία, ακόμη και τα στεγαστικά δάνεια που θεωρούνται «ιερά» από τα νοικοκυριά και γίνεται κάθε προσπάθεια να καλυφθούν, εξυπηρετούνται με μεγάλη δυσκολία από τους μισούς δανειολήπτες.

Με δεδομένο, ότι τα στεγαστικά δάνεια «κοκκινίζουν» ύστερα από έξι μήνες καθυστέρησης (σε αντίθεση με τα καταναλωτικά που θεωρούνται μη εξυπηρετούμενα ύστερα από τρεις μήνες) η μεγάλη πίεση από αύξηση των καθυστερήσεων στις τράπεζες αναμένεται να εκδηλωθεί στα τέλη του 2009 και στις αρχές του επόμενου χρόνου.

Γνωρίζοντας ότι το πρόβλημα των καθυστερούμενων στεγαστικών δανείων πολύ σύντομα θα μεταφερθεί στην ήδη ασθενή αγορά ακινήτων, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος ήδη έθεσε σε εγρήγορση τους μηχανισμούς της ΤτΕ. Όπως τόνισε ο κ. Προβόπουλος σε ομιλία του στα τέλη Απριλίου, «η εμπειρία από την τρέχουσα κρίση έχει αναδείξει, δυστυχώς με επώδυνο τρόπο, την εξάρτηση της χρηματοοικονομικής σταθερότητας από την πορεία της αγοράς ακινήτων».

Στην ίδια ομιλία, ο κ. Προβόπουλος είχε ανακοινώσει ότι η ΤτΕ προχωρά άμεσα στη δημιουργία ειδικού μηχανισμού παρακολούθησης των εξελίξεων στην αγορά ακινήτων. Ειδικότερα, είχε επισημάνει τα ακόλουθα:

- «Παρά τη σημασία που έχει η αγορά ακινήτων για τη σταθερότητα και την οικονομική ανάπτυξη, στη χώρα μας υπάρχει ένα γενικό έλλειμμα πληροφόρησης και συστηματικής παρακολούθησης των δεδομένων που σχετίζονται με την αγορά αυτή. Δεν υπήρχε επίσης θεσμικός φορέας, που να χαίρει ευρείας εμπιστοσύνης, ο οποίος να καταγράφει και να αξιολογεί τεκμηριωμένα τις εξελίξεις στην αγορά. Η Τράπεζα της Ελλάδος έρχεται τώρα να καλύψει το συγκεκριμένο έλλειμμα αναλαμβάνοντας φιλόδοξες πρωτοβουλίες.

- Πράγματι δημιουργήσαμε πρόσφατα μια ανεξάρτητη υπηρεσιακή μονάδα, η οποία έχει ως αντικείμενο τη συστηματική καταγραφή, επεξεργασία και ανάλυση των σχετικών με την αγορά ακινήτων στατιστικών στοιχείων. Πρόκειται για το Τμήμα Ανάλυσης Αγοράς Ακινήτων, οι εργασίες του οποίου θα μας επιτρέψουν να έχουμε εφεξής μια εμπεριστατωμένη και ορθή εικόνα των εξελίξεων στον κλάδο, ώστε να διατυπώνουμε απόλυτα τεκμηριωμένες αξιολογήσεις για την υφιστάμενη κατάσταση και τις προοπτικές του.

- Μια πρώτη σημαντική κίνηση του Τμήματος είναι η κατασκευή επίσημου Δείκτη Τιμών Ακινήτων, μέσα από αναλυτικές πληροφορίες και στοιχεία που θα συλλέγει από τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας. Στόχος είναι η κατασκευή ενός αξιόπιστου δείκτη, με σύγχρονη επιστημονική μεθοδολογία, η οποία θα πιστοποιηθεί και από διεθνή φορέα. Ο δείκτης αυτός θα δημοσιεύεται σε τακτική βάση και σταδιακά θα καλύπτει ολοένα περισσότερες περιοχές της χώρας και κατηγορίες ακινήτων (π.χ. είδος ακινήτου, ηλικία ακινήτου κ.ά.).

 

 

ΠΗΓΗ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ-ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ 10


banner psaremagr

© 2004 - 2019 All Rights Reserved. | Φιλοξενία & Κατασκευή HostPlus LTD

hostplus 35

No Internet Connection