Σάββατο, 05 Σεπτεμβρίου 2009 14:34

Οι εκλογές, τα σενάρια, οι τράπεζες και το ΧΑ

Γράφτηκε από τον
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)


Το αφανές «κέρδος» για τις αγορές από τις πρόωρες κάλπες: απομακρύνεται το εφιαλτικό σενάριο μιας σοβαρής κρίσης στην αγορά ομολόγων – Οι ξένοι «ποντάρουν» σε νέες δουλειές με την επόμενη κυβέρνηση και στις μεγάλες αυξήσεις κεφαλαίου των τραπεζών

Η παρατεταμένη πολιτική αστάθεια είναι το μόνο σενάριο που φοβίζει την αγορά, μετά την προκήρυξη των εκλογών στις 4 Οκτωβρίου, καθώς θα μπορούσε να δημιουργήσει εκρηκτικό μείγμα για την οικονομία, σε συνδυασμό με τα πιεστικά δημοσιονομικά προβλήματα που απαιτούν άμεση αντιμετώπιση με δραστικά μέτρα, από μια πολιτικά ισχυρή κυβέρνηση.

Ενδεικτική του κλίματος που δημιουργείται είναι η επισήμανση του έγκυρου περιοδικού “Economist”, σε ρεπορτάζ που δημοσιεύθηκε στη χθεσινή του έκδοση, του κινδύνου όχι μόνο να μην αναδείξουν αυτοδύναμη κυβέρνηση οι εκλογές της 4ης Οκτωβρίου, αλλά ακόμη και αν αναδειχθεί μια κυβέρνηση με πλειοψηφία στη Βουλή, να χρειασθεί νέα προσφυγή στις κάλπες τον Μάρτιο, αν δεν υπάρξει συμφωνία των δύο μεγάλων κομμάτων για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας.

Το σενάριο αυτό θεωρείται ακραίο και το πιθανότερο είναι να μην επιβεβαιωθεί, όμως είναι σαφές ότι στους σχεδιασμούς των ξένων επενδυτών για την ελληνική αγορά δεν μπορεί παρά να προσμετράται. Ωστόσο, οι δύο πρώτες συνεδριάσεις στην Σοφοκλέους μετά την προκήρυξη των εκλογών έδειξαν, ότι οι επενδυτές, μετά τις πρώτες αντανακλαστικές κινήσεις ρευστοποιήσεων, ανέκτησαν την ψυχραιμία τους και ήδη από την Παρασκευή άρχισαν να «ποντάρουν» στα καλά σενάρια για την ελληνική οικονομία, παρά να προεξοφλούν τα χειρότερα.

Τραπεζικοί παράγοντες τονίζουν ότι ήδη υπάρχει και καταγράφεται από τους προσεκτικούς παρατηρητές ένα σημαντικό «κέρδος» από τη φαινομενική πολιτική αστάθεια που δημιουργεί η εκλογική αναμέτρηση. Όπως τονίζουν, οι τραπεζίτες είναι μάλλον ικανοποιημένοι από τις πολιτικές εξελίξεις, καθώς με την προκήρυξη των εκλογών απομακρύνεται προς το παρόν ο κίνδυνος μιας σοβαρής κρίσης στην αγορά ομολόγων, που θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές αλυσιδωτές παρενέργειες στο τραπεζικό σύστημα και την οικονομία ευρύτερα.

Το εφιαλτικό σενάριο που είχε θορυβήσει τους τραπεζίτες, την ώρα μάλιστα που έχουν τοποθετήσει 40 δις. ευρώ σε ελληνικά ομόλογα, θα μπορούσε να εκτυλιχθεί ως εξής το φθινόπωρο, αν δεν είχαν προκηρυχθεί οι εκλογές, με τις οποίες αναμφίβολα η χώρα κερδίζει μια σημαντική παράταση χρόνου και δημιουργεί ένα νέο πολιτικό κεφάλαιο στις σχέσεις με τις Βρυξέλλες και την αγορά ομολόγων:

-         Με δεδομένο ότι το έλλειμμα είχε εκτιναχθεί ήδη από τον Αύγουστο στο 8% του ΑΕΠ, η κυβέρνηση θα έπρεπε το φθινόπωρο να παρουσιάσει στην Κομισιόν ένα ευρύ και «σκληρό» πρόγραμμα δημοσιονομικής εξυγίανσης, για να εξασφαλίσει τη διετή παράταση της προσαρμογής.

-         Όμως, με την οριακή πλειοψηφία της στη Βουλή, η κυβέρνηση, όπως εκτιμούν οι τραπεζικοί παράγοντες, θα ήταν αδύνατο να προωθήσει τα ιδιαίτερα σκληρά οικονομικά μέτρα που απαιτούν οι Βρυξέλλες, ενώ θα ήταν εξίσου δύσκολο να καταρτίσει ένα στοιχειωδώς αξιόπιστο σχέδιο προϋπολογισμού.

-         Αν σε αυτές τις συνθήκες η κυβέρνηση κατέρρεε αιφνιδιαστικά, θα ήταν βέβαιο ότι θα εκδηλωνόταν σοβαρή αναταραχή στην αγορά ομολόγων, που θα ανέβαζε κατακόρυφα το κόστος δανεισμού του Δημοσίου, θα κλόνιζε το τραπεζικό σύστημα και θα προκαλούσε νέα και οξύτερη χρηματοδοτική ασφυξία στον ιδιωτικό τομέα.

Με την προκήρυξη των εκλογών, το μόνο βέβαιο είναι ότι το σενάριο αυτό δεν θα επιβεβαιωθεί και η νέα κυβέρνηση θα μπορέσει να διαπραγματευθεί με καλύτερους όρους ένα σχέδιο εξυγίανσης με τις Βρυξέλλες, αλλά και να το προωθήσει στην κοινωνία με μεγαλύτερη αξιοπιστία και χωρίς ανεξέλεγκτες κοινωνικές αντιδράσεις. Αναγκαία προϋπόθεση, βέβαια, για την επιβεβαίωση αυτού του σχετικά καλύτερου σεναρίου, είναι να εκλεγεί αυτοδύναμη κυβέρνηση στις 4 Οκτωβρίου και, ει δυνατόν, με σχετικά άνετη πλειοψηφία, που δεν αφήνει περιθώρια σε έναν ή δύο βουλευτές να απειλούν ανά πάσα στιγμή ότι θα καταψηφίζουν ρυθμίσεις στη Βουλή.

Το στοίχημα του ΧΑ

Για το ΧΑ, η πολιτική αβεβαιότητα και το «πάγωμα» μεγάλων κρατικών deal, που ενδιέφεραν ιδιαίτερα τους μεγάλους οίκους του εξωτερικού, αναμφίβολα οδηγούν σε μια περίοδο αβεβαιότητας και ωθούν τους περισσότερους επενδυτές σε «νευρικές» κινήσεις, ή και αποχή από την αγορά.

Όμως, ακόμη και αυτή την περίοδο, το ΧΑ έχει την υποστήριξη μεγάλων οίκων του εξωτερικού, που προσβλέπουν σε «χρυσές δουλειές» μετά τις εκλογές, όχι μόνο με τη νέα κυβέρνηση που θα αναδειχθεί, αλλά και με τις μεγάλες τράπεζες, που ήδη πριν από τις εκλογές προγραμμάτιζαν μεγάλες –και επικερδείς για τους αναδόχους- αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου.

Είναι χαρακτηριστικά τα όσα συνέβησαν την Πέμπτη, στην πρώτη συνεδρίαση μετά την προκήρυξη των εκλογών, με επίκεντρο τη μετοχή της Alpha Bank.Το «σφυροκόπημα» από τους ξένους ελάχιστους εξέπληξε, πολλούς εξέπληξε, όμως, η εντυπωσιακή πορεία της μετοχής της Alpha, που φαίνεται ότι δεν είναι καθόλου συμπτωματική.

Ενώ στην πλειονότητα τους τα βαριά χαρτιά -και ιδιαίτερα όσα συνδέονται, άμεσα ή έμμεσα, με το Δημόσιο- «στέναζαν» υπό το βάρος των ρευστοποιήσεων από το εξωτερικό, η μετοχή της Alpha Bank αποτέλεσε πραγματική επενδυτική όαση: αν και «βυθίσθηκε» ως τα 10,88 ευρώ, έκλεισε τελικά ένα ευρώ υψηλότερα και 0,60 ευρώ πάνω από τη μέση σταθμική τιμή της ημέρας, με «χειρουργικές» κινήσεις μάλιστα να καταγράφονται στη φάση των δημοπρασιών.

Αισίως, με το κλείσιμο στα 11,88 ευρώ, με κέρδη 2,41%, σε μια συνεδρίαση όπου το ταμπλό βάφτηκε… κόκκινο, η μετοχή της κορυφαίας ιδιωτικής τράπεζας έχει κερδίσει περισσότερο από 200%, σε σχέση με το χαμηλό εξαμήνου. Μάλιστα, έπεισε και τους πλέον δύσπιστους, ότι απολαμβάνει ισχυρής στήριξης, ακόμη και σε συνεδριάσεις που δεν προσφέρονται για τέτοιες επιδείξεις… ισχύος.

Οι προωθούμενες αυξήσεις κεφαλαίου μεγάλων τραπεζών είναι ιδιαίτερα σημαντικά deal για τους ξένους αναδόχους, γι’ αυτό και αναμένεται ότι η διακριτική στήριξη τραπεζικών μετοχών από ισχυρούς ξένους οίκους θα συνεχισθεί, ώστε να είναι εφικτή η πραγματοποίηση των αυξήσεων, αμέσως μόλις το επιτρέψουν οι πολιτικές συνθήκες. Αποκωδικοποιώντας τη χθεσινή συμπεριφορά της μετοχής της Alpha, έγκυροι παρατηρητές της αγοράς τονίζουν ότι το μήνυμα του ταμπλό θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως εξής:

-        Η διοίκηση της Alpha είναι γνωστό ότι επιδιώκει το συντομότερο να απελευθερωθεί από την κρατική «κηδεμονία», επιστρέφοντας το ποσό των 940 εκατ. ευρώ που έχει λάβει ως κεφαλαιακή ενίσχυση από το Δημόσιο, εξέλιξη που θεωρείται άρρηκτα συνδεδεμένη με μια σημαντική αύξηση του μετοχικού της κεφαλαίου.

-        Οι πολιτικές εξελίξεις, στο βαθμό που είναι ορατό το ενδεχόμενο να αναλάβει την εξουσία μετά τις εκλογές μια κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, με «σκληρότερες» θέσεις έναντι των τραπεζών, φαίνεται ότι οριστικοποιούν και επιταχύνουν τη διαδικασία άντλησης κεφαλαίων από την Alpha, αντί να οδηγούν σε εμπλοκές και ματαιώσεις.

-        Η εντυπωσιακή πορεία της μετοχής σε μια κατ’ εξοχήν δύσκολη συνεδρίαση, στέλνει στην αγορά το σαφές μήνυμα, ότι η θετική χρηματιστηριακή πορεία των τελευταίων μηνών, που αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επιτυχία μιας αύξησης κεφαλαίου, δεν θα διαταραχθεί από τις πιέσεις στο ΧΑ που φέρνει η πολιτική αβεβαιότητα. Και ότι, ασφαλώς, η μετοχή δεν πρόκειται να αφεθεί στην τύχη της στο ορατό μέλλον.

Ευνοϊκά μέτρα με ρυθμίσεις στο… «παρά πέντε»

Τρεις φιλολαϊκές ρυθμίσεις που είχαν μείνει μετέωρες μετά την προκήρυξη των εκλογών αποφάσισε να εφαρμόσει άμεσα η κυβέρνηση, με την έκδοση πράξεων νομοθετικού περιεχομένου, που θα κυρωθούν από την επόμενη Βουλή. Πρόκειται για την καθιέρωση κινήτρων απόσυρσης παλαιών Ι.Χ., την καταβολή του ΦΠΑ με δόσεις και το «πάγωμα» των πλειστηριασμών για χρέη έως 200.000 ευρώ.

Στη χθεσινή συνεδρίαση του οικονομικού διευθυντηρίου της κυβέρνησης στο Μέγαρο Μαξίμου κρίθηκε επιτακτική η ανάγκη εφαρμογής των τριών ρυθμίσεων πριν τις εκλογές, που θεωρούνται κατ’ εξοχήν φιλολαϊκές και εκτιμάται ότι θα δώσουν «πόντους» στο κυβερνών κόμμα. Οι πράξεις νομοθετικού περιεχομένου θα δημοσιευθούν μέσα στην επόμενη εβδομάδα και θα προβλέπουν τα εξής:

-         Για τα παλαιά Ι.Χ. καθιερώνονται οικονομικά κίνητρα απόσυρσης, που θα ξεπερνούν και τα 2.000 για οχήματα μεγάλου κυβισμού, ενώ παράλληλα θα προσφέρεται από το Δημόσιο επιδότηση 1.000 ευρώ για τους κατόχους αποσυρόμενων οχημάτων που θα αγοράσουν νέα, ή μεταχειρισμένα με πρώτο έτος κυκλοφορίας από το 2005 και μετά (κατηγορίες Euro 4 και Euro 5). Η ρύθμιση ευνοεί χιλιάδες κατόχους παλαιών οχημάτων, κυρίως όμως δίνει διέξοδο στους εισαγωγείς αυτοκινήτων, που ενόψει της καθιέρωσης του μέτρου είχαν προχωρήσει και σε μαζικές εισαγωγές οχημάτων με χαμηλά τέλη ταξινόμησης, με βάση τα σχετικά κίνητρα που εξέπνευσαν τον Αύγουστο.

-         Για την καταβολή του ΦΠΑ δίνεται στις επιχειρήσεις η δυνατότητα προκαταβολής του 30% με την κατάθεση της δήλωσης και εξόφλησης σε δύο μηνιαίες δόσεις του υπολοίπου 70%, με προσαύξηση 1,5% το μήνα. Όσοι αποδεικνύονται ασυνεπείς στην καταβολή των δόσεων θα βρίσκονται αντιμέτωποι με τις καθιερωμένες διοικητικές και ποινικές κυρώσεις. Η ρύθμιση εκτιμάται ότι θα δώσει πρόσκαιρα ρευστότητα στην αγορά, αλλά με υψηλό κόστος (ετησιοποιημένη επιβάρυνση 18%, σαν να επρόκειτο για πιστωτική κάρτα!) για τους επιχειρηματίες που θα την αξιοποιήσουν.

-         Για τους πλειστηριασμούς ακινήτων λόγω οφειλών προς τις τράπεζες μέχρι του ύψους των 200.000 ευρώ προβλέπεται η αναστολή τους ως το τέλος του έτους. Η ρύθμιση αυτή διευκολύνει δεκάδες χιλιάδες ιδιώτες και επιχειρήσεις, εναντίον των οποίων έχουν κινηθεί φέτος από τράπεζες διαδικασίες πλειστηριασμού ακίνητης περιουσίας, πρέπει όμως να τονιστεί ότι μετά τη λήξη της ολιγόμηνης περιόδου χάριτος οι δανειολήπτες θα πρέπει να έχουν βρει τρόπο να ρυθμίσουν τις οφειλές τους, αλλιώς οι διαδικασίες πλειστηριασμού θα συνεχισθούν κανονικά.

Πάντως, η εσπευσμένη προσφυγή στις κάλπες αφήνει σοβαρές εκκρεμότητες, καθώς δεν πρόλαβε η κυβέρνηση να προωθήσει πριν το κλείσιμο της Βουλής τις ρυθμίσεις για τους εργαζομένους στην Ολυμπιακή και τον ΟΣΕ, την έκδοση ομολόγων για εξόφληση οφειλών του Δημοσίου στο ΙΚΑ, την απελευθέρωση των υπηρεσιών, την κατασκευή του αγωγού Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολη, τις αυξήσεις στους συνταξιούχους του ΟΓΑ και στο ΕΚΑΣ.

Εξάλλου, στις ελληνικές καλένδες παραπέμπονται η πώληση σε στρατηγικό επενδυτή του 23% της ΕΥΑΘ, η ιδιωτικοποίηση της ΔΕΠΑ, η πλήρης ιδιωτικοποίηση του Καζίνο της Πάρνηθας, η αποκρατικοποίηση της ΛΑΡΚΟ, αλλά και η πώληση επιπλέον ποσοστού 10% του ΟΤΕ στην Deutsche Τelecom. Μετέωρα είναι και τα μεγάλα αυτοχρηματοδοτούμενα έργα, που εξήγγειλε λίγες ημέρες πριν από τις εκλογές ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Γ. Σουφλιάς: επέκταση του δικτύου αυτοκινητοδρόμων της Αττικής, κατασκευή διεθνούς αεροδρομίου στην Κρήτη κ.α.


ΠΗΓΗ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ-ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ 10